Xaricdə təhsil almağı planlaşdıran tələbələrin ən çox üz tutduğu ölkələrdən ikisi Rusiya və Türkiyədir. Hər iki ölkə həm tarixi, həm coğrafi yaxınlığı, həm də təhsil ənənələri ilə azərbaycanlı tələbələrin diqqətini çəkir. Hər iki ölkə təhsilin keyfiyyəti və nüfuzlu universitetlərilə öz sözünü deyib.
İstəkdən asılı olaraq seçim edərkən bu ölkələrin oxşar və fərqli cəhətlərini yaxşı anlamaq vacibdir. Bu yazıda Rusiya və Türkiyə təhsil sistemlərinin müqayisəsi aparılacaq.
Rusiya və Türkiyə təhsilin oxşar cəhətlər
Beynəlxalq tələbələr üçün açıq təhsil sistemi. Həm Rusiya, həm də Türkiyə illərdir xarici tələbələri qəbul edən ölkələrdir. Hər ikisində minlərlə azərbaycanlı və digər millətlərdən tələbələr təhsil alır.
- Universitetlər beynəlxalq proqramlar təklif edir.
- Xarici tələbələr üçün xüsusi kvotalar ayrılır.
- Tələbələr təqaüd və güzəşt imkanlarından yararlana bilirlər.
Müxtəlif təhsil səviyyələri. Hər iki ölkədə bakalavr, magistratura və doktorantura səviyyələri mövcuddur. Təhsil proqramları Bolonya sisteminə uyğunlaşdırıldığından diplomların tanınması nisbətən asandır.
Təhsil haqlarının münasib olması. Qərb ölkələri ilə müqayisədə həm Rusiya, həm də Türkiyədə təhsil xərcləri daha sərfəlidir. Xüsusilə dövlət universitetlərində təhsil haqqı münasibdir və təqaüdlə oxumaq mümkündür.
Mədəni və dil yaxınlığı. Azərbaycanlı tələbələr üçün həm Türkiyədə, həm də Rusiyada adaptasiya prosesi çox çətin olmur. Hər iki ölkədə ingiliscə təhsil var. Eyni zamanda Türkiyədə türkcə, Rusiyada isə rus dilində təhsil almaq mümkündür.
Rusiya və Türkiyə təhsilin fərqli cəhətlər
Tədris dili
- Rusiya: Əsasən rus dilində tədris aparılır. Həmçinin bəzi proqramlar ingilis dilində də təklif olunur. Xarici tələbələr rusca proqram seçdikdə əvvəlcə hazırlıq ili (rus dili kursları) keçirlər.
- Türkiyə: Əsas tədris dili türkcədir, amma bir çox universitetdə ingilis dilli proqramlar da var.
Təhsil müddəti
- Rusiya: Bakalavr 4 il, magistratura 2 il, doktorantura 3–4 il davam edir. Bəzi ixtisaslarda (məsələn, tibb) daha uzun ola bilər.
- Türkiyə: Bakalavr ixtisasdan asılı olaraq 4–6 il, magistratura 2 il, doktorantura isə adətən 3–4 ildir.
Universitetlərin beynəlxalq reytinqlərdə yeri
- Rusiya: Moskva Dövlət Universiteti (MSU), Sankt-Peterburq Dövlət Universiteti və digər bir sıra ali məktəblər beynəlxalq reytinqlərdə ilk 200–300-lükdə yer alır.
- Türkiyə: Koç Universiteti, Bilkent Universiteti və ODTÜ kimi ali məktəblər də regionda yüksək mövqelərə sahibdir.
Yaşam şərtləri
- Rusiya: İqlim daha sərtdir, xüsusilə Moskva və şimal bölgələrində soyuq hava tələbələr üçün çətin ola bilər. Yaşayış xərcləri şəhərə görə dəyişir, paytaxtlarda baha, regionlarda münasibdir.
- Türkiyə: İqlim Azərbaycana daha yaxındır. İstanbul və Ankara kimi böyük şəhərlərdə yaşam xərcləri nisbətən yüksək olsa da, digər şəhərlərdə münasibdir.
Təqaüd imkanları. Hər iki ölkədə Dövlət Proqramı ilə tam təqaüdlə təhsil almaq olar. Eyni zamanda:
- Rusiya: “Rossotrudniçestvo” və hökumət təqaüdləri ilə hər il minlərlə xarici tələbəyə tam maliyyə dəstəyi verilir.
- Türkiyə: “Türkiyə bursları” proqramı dünyanın ən geniş dövlət təqaüdlərindən biridir və təhsil, yaşayış, sığorta xərclərini qarşılayır.
Hansını seçmək daha uyğundur?
Seçim tələbənin ixtisasına, dil biliklərinə, gələcək karyera planlarına və büdcəsinə bağlıdır.
- Əgər rus dili bilirsinizsə və mühəndislik, texniki sahələrdə güclü baza istəyirsinizsə, Rusiya yaxşı seçimdir.
- Əgər daha çox mədəni yaxınlıq, türkcə təhsil və Avropaya yaxın beynəlxalq mühit arzulayırsınızsa, Türkiyə daha uyğun ola bilər.
Həm Rusiya, həm də Türkiyə ali təhsil üçün geniş imkanlar təqdim edir. Tələbələr üçün əsas məsələ öz məqsədlərinə uyğun olan ölkəni seçməkdir.
Rusiya və ya Türkiyədə təhsil almağı düşünürsünüzsə, İstanbul Group-un peşəkar komandası sizə düzgün universitet və ölkə seçimi, təqaüd imkanları və qəbul prosesində hərtərəfli dəstək göstərməyə hazırdır. Təhsil yolunuzu peşəkarlarla birlikdə planlaşdırın!
